--- title: "Tuinkers kweken met kinderen: kiemen in een paar dagen" description: "Tuinkers kweken met kinderen op keukenpapier of watten, waarom zaadjes alleen kiemen als ze vochtig blijven, en hoe je het op het scherm ziet gebeuren." source_name: "Game Tailors" source_url: "https://extreemtekenen.nl/proefjes/tuinkers-kweken/" site_home: "https://extreemtekenen.nl/" source_description: "De teken-app waarin het papier echt is. Geen reclame, geen accounts, geen gegevens." locale: "nl" legal: - "Game Tailors · Schieweg 15Y-40, 2627 AN Delft (NL)" - "KvK 92437702 · VAT NL866044474B01" - "info@gametailors.com · +31 6 4227 5919" copyright: "© 2026 Game Tailors" published_at: "2026-10-24T05:02:49.462Z" modified_at: "2026-10-24T05:02:49.462Z" --- # Tuinkers kweken met kinderen: kiemen in een paar dagen ## Zaadjes die wakker worden van een slokje water Tuinkerszaadjes kiemen binnen een dag of twee, zolang ze vochtig blijven. Water zet ze aan, en als ze eenmaal begonnen zijn, kunnen ze doodgaan als ze uitdrogen. Na ongeveer een week heb je een klein groen grasveldje dat je kunt knippen en opeten. [Speel in je browser]()[Zelf echt doen](<#for-real>) - Vanaf 4 jaar - 10 minuten zaaien - Klaar na ongeveer een week ![Geschilderde illustratie: de schilder sproeit water op tuinkers die in de vorm van een hart opkomt op vochtig keukenpapier, met een zakje zaad en losse zaadjes.]() ## In het kort Leeftijd 4 tot 10 jaar Tijd 10 minuten zaaien, 5 tot 7 dagen groeien Troep Weinig Volwassene nodig Een beetje hulp, en voor de schaar Wat je nodig hebt Tuinkerszaad, keukenpapier of watten, een schoteltje \(heel goedkoop\) Op het scherm / echt Allebei ## In Extreem Tekenen In **Extreem Tekenen** \(Extreme Drawing\) kun je op twee manieren zaaien: - **Chiazaad** of **Lijnzaad** uit de zeef in het tabblad **Keuken**. Strooi het in water of op nat papier: de zaadjes drinken, zwellen op tot hun gelletje en komen dan op als tuinkers, na ongeveer een dag vochtig houden. - **Zaadjes** in het tabblad **Tuin** \(in de volledige versie\), met **Tuinkers**, **Graszaad** en **Mos**. Tuinkers komt het snelst op. Zaadjes tellen alleen tijd als ze vochtig zijn: op nat papier, in een plas, in modder of in gel. Op droog papier wachten ze gewoon. De klok in het spel loopt ongeveer een uur voor elke echte minuut, en **3 dagen wachten** in het vak Tijd springt vooruit, zodat je het grasveldje ziet. Droge periodes tellen mee. Tijdens het spelen wacht een zaadje dat begon te drinken en daarna opdroogt gewoon op de volgende gieter. Maar bij een tijdsprong gaat een zaadje dat een dag droog ligt dood, en kiemplantjes die uitdrogen worden geel en hangen slap \(geef ze snel water en ze knappen weer op\). Hitte boven de 60 °C of de oven doodt zaadjes, en gemalen lijnzaad kiemt helemaal niet. Probeer dit: zaai de helft van je zaadjes op nat papier en de helft op droog, en tik dan op 3 dagen wachten. [Speel in je browser]() ![Geschilderde illustratie: de schilder ruikt aan een citroen achter een aanrecht met ketchup, mosterd, honing, een ei, olie, boter, bloem, zout, hagelslag en een deegroller.]() ## Zelf echt doen: een tuinkerskop **Wat je nodig hebt** - Tuinkerszaad \(of chiazaad\), verkocht om te eten of om te kiemen - Keukenpapier, watten of een schoon sponsje - Een schoteltje, een schone halve eierschaal of een leeg yoghurtbekertje - Water, en een plantenspuit als je die hebt - Viltstiften om een gezicht op de eierschaal of het bekertje te tekenen - Een schaar \(voor een volwassene\) 1. Maak een vochtig bedjeVouw keukenpapier in het schoteltje \(of druk watten in de eierschaal\). Maak het nat tot het doorweekt is en giet het extra water weg. 2. Teken een gezichtVoor een tuinkerskop teken je een gezicht op de eierschaal of het bekertje. De tuinkers wordt het haar. Leuk rond Pasen. 3. Strooi de zaadjesStrooi de zaadjes dun over het vochtige bedje. Niet onderstoppen: tuinkers kiemt bovenop. 4. Zet er een droge naastLeg een paar zaadjes op droog keukenpapier op een tweede schoteltje. Dat is je test: gaan die ook groeien? 5. Houd het vochtigZet ze allebei op een lichte vensterbank. Sproei of druppel een of twee keer per dag een beetje water op de vochtige: vochtig, nooit droog, nooit een plas. 6. Kijk elke dagNa een dag of twee zie je piepkleine witte worteltjes met pluizige wortelhaartjes, dan bleke steeltjes, en dan twee groene kiemblaadjes. 7. Knippen en opetenNa ongeveer een week, als de tuinkers een paar centimeter hoog is, knipt een volwassene hem met de schaar af. Lekker op een boterham met ei. Goed om te weten - Eet alleen kiemen van zaad dat verkocht wordt om te eten of te kiemen. Zaad uit het tuincentrum kan met chemische middelen behandeld zijn. - Was je handen nadat je zaadjes en nat papier hebt vastgehad. - De pluizige witte haartjes aan de worteltjes in de eerste dagen zijn wortelhaartjes, geen schimmel. Ruiken de zaadjes vies of worden ze slijmerig, gooi ze dan weg en begin opnieuw. - Chiazaad wordt een glibberige gel als het nat wordt: verdeel het dun over een vochtig schoteltje. - Opruimen: het keukenpapier en de worteltjes mogen in de gft-bak of de afvalbak. ![Geschilderde illustratie: de schilder sproeit water op tuinkers die in de vorm van een hart opkomt op vochtig keukenpapier, met een zakje zaad en losse zaadjes.]() ## Waarom het werkt **Voor kinderen:** een zaadje is een piepklein babyplantje met een lunchpakketje. Als er water in trekt, zwelt het zaadje op en wordt het babyplantje wakker. Het duwt een worteltje naar buiten om te drinken en een steeltje om naar het licht te groeien, en eet van zijn lunchpakketje tot zijn groene blaadjes zelf voedsel kunnen maken uit zonlicht. **Voor volwassenen:** kieming begint met wateropname \(imbibitie\): het droge zaad neemt water op, zwelt en zet zijn stofwisseling weer aan, met het voedsel dat in het zaad is opgeslagen. Het heeft water, zuurstof en een geschikte temperatuur nodig. Licht is niet nodig om te kiemen, wel om groene blaadjes te maken: tuinkers in het donker groeit lang, dun en bleek \(etiolering\). Is een zaadje eenmaal begonnen met kiemen, dan kan het veel slechter tegen uitdrogen. Daarom kan een droge periode na het zaaien het doden. De zaadhuid van chia en lijnzaad maakt slijmstoffen: de gel die je ziet als ze nat zijn. Het spel rekent met het water en de warmte, niet met het licht. De test met de donkere kast doe je dus echt. ## Verder proberen: eerst voorspellen, dan testen ### Licht of donker? Laat één schoteltje groeien op de vensterbank en één in een donkere kast. Welke wordt hoger? Welke groener? ### Warm of koud? Zet één schoteltje in de koelkast en één in de keuken. Kiemen ze allebei? ### Een dag overslaan Wat gebeurt er als je een dag vergeet water te geven, als de worteltjes er al zijn? Probeer het eerst op het scherm met 3 dagen wachten. ### Welk zaadje is het snelst? Tuinkers, chia of lijnzaad: zaai ze naast elkaar en tel de dagen tot de eerste worteltjes. ## Voor leerkrachten Tuinkers kweken is een klassieker in de onderbouw \(groep 1 tot 4\) en past bij kerndoel 40 natuur en techniek \(planten in de eigen omgeving en hoe ze functioneren\): zaadjes hebben water en een geschikte temperatuur nodig om te groeien. In Vlaanderen past het bij wereldoriëntatie, het domein natuur. Gebruik de app op het digibord voor de waterhelft van de test, nat tegen droog papier met 3 dagen wachten, en echte schoteltjes voor licht tegen donker. [Ideeën voor leerkrachten]() ## Vragen over tuinkers kweken Hoe lang duurt het voordat tuinkers groeit? De worteltjes zie je na een of twee dagen en groene blaadjes na drie of vier. Na ongeveer een week kun je hem knippen. Heeft tuinkers licht nodig om te groeien? Hij kiemt zonder licht, maar heeft licht nodig om groen te worden. In een donkere kast groeit hij lang, dun en geelachtig. Kun je tuinkers kweken op watten? Ja. Watten, keukenpapier, een sponsje of potgrond werken allemaal, zolang ze vochtig blijven. Waarom groeit mijn tuinkers niet meer? Meestal is hij uitgedroogd. Zaadjes die begonnen zijn met kiemen en dan een dag droog staan, herstellen meestal niet, dus houd het bedje elke dag vochtig. Is het witte pluis aan de worteltjes schimmel? In de eerste dagen zijn het meestal wortelhaartjes, die de wortel helpen drinken. Schimmel lijkt op pluizig spinrag op de zaadjes zelf en ruikt muf. ## Meer dingen die groeien en veranderen ![Geschilderde illustratie: de schilder tuurt door een vergrootglas naar brood en een aardbei met pluizige schimmelplekjes, naast een kalender met drie dagen doorgestreept.]() ### [Schimmel op brood]() Wat er groeit op brood dat je vergeten bent, en wat het tegenhoudt. ![Geschilderde illustratie: papierstroken en een koffiefilter staan in glazen water, en zwarte stiftstippen zijn uitgelopen in blauwe, roze en gele banden; de schilder kijkt toe.]() ### [Papierchromatografie]() Water dat door papier kruipt, splitst zwarte inkt in kleuren. ![Geschilderde illustratie: een ouder en een kind aan de keukentafel kijken hoe baking soda roze opbruist, met verf en een regenboogtekening, en regen tegen het raam.]() ### [Wat te doen als het regent]() Ideeën voor een natte middag: half op het scherm, half aan de keukentafel. ## Nu zaaien, drie dagen overslaan Strooi op het scherm chiazaad in een plasje en kijk hoe het opkomt. Begin daarna een echt schoteltje op de vensterbank. [Speel in je browser]()[Alle proefjes]()