Extreem Tekenen

Halloween knutselen en proefjes voor kinderen (niet eng)

Halloween

Griezelige wetenschap die echt bestaat

De griezeligste dingen in een keuken zijn echte wetenschap: schimmel die in een paar dagen over eten kruipt, een drankje dat uit een fles schuimt, en spookjes die verschijnen als je eroverheen schildert. Probeer ze op het scherm, en daarna de vriendelijke versies echt.

Speel in je browserZelf echt doen
  • Vanaf 5 jaar
  • Vriendelijk, niet eng
  • Met een volwassene
Geschilderde illustratie: een pompoen met stervormige gaten en schimmelplekjes, een fles die oranje en paars overschuimt en een spin van pijpenragers; de schilder houdt een heksenhoed vast.
Leeftijd
5 tot 10 jaar
Tijd
20 min, plus een week schimmel kijken
Troep
Weinig tot gemiddeld
Volwassene nodig
Voor het strijkijzer en het schuim
Wat je nodig hebt
Waskrijt, waterverf of ecoline, brood, een zakje met ritssluiting
Op het scherm / echt
Allebei

In Extreem Tekenen

Een beschimmeld feestmaal. Knijp in Extreem Tekenen (Extreme Drawing) ketchup en honing uit, laat een ei en wat fruit vallen, en tik in het vak Tijd op 3 dagen wachten. Er bloeien schimmelplekken op het eten in blauwgroen, wit pluis, zwarte stippen en oranje, het fruit verschrompelt, en er komen fruitvliegjes. Zout dat je er vooraf op strooide, houdt een plekje schoon.

Een schuimend toverdrankje. In het vak Proefjes zit bij Uitbarstingen olifantentandpasta: een dikke, gestreepte slang van schuim kruipt uit de fles, en het plekje onder de fles wordt warm.

Een spook dat verschijnt. Teken een spook met wit waskrijt en was er donkere waterverf overheen. De was houdt de verf tegen, en het spook komt wit tevoorschijn.

Een geheime boodschap. Schrijf met Geheime inkt (citroensap) uit het vak Proefjes en ga er met het Strijkijzer uit het Gereedschap overheen. Het schrift wordt bruin.

Gebruik het sjabloon Maan voor een nachtlucht. Een krastekening (met een tandenstoker door donkere verf naar het waskrijt eronder krassen) en wiebeloogjes zitten in Knutselen (in de volledige versie).

Speel in je browser
Geschilderde illustratie: de schilder tuurt door een vergrootglas naar brood en een aardbei met pluizige schimmelplekjes, naast een kalender met drie dagen doorgestreept.

Zelf echt doen

Spooktekeningen en een schimmelpot

Voor de spooktekening (wasco en ecoline):

  • wit waskrijt (of een stompje kaars)

  • stevig wit papier

  • donkere waterverf of ecoline: zwart, paars of donkerblauw

  • een groot zacht penseel

Voor het schimmelproefje:

  • een sneetje brood of een stuk zacht fruit

  • een paar druppels water

  • een zakje met ritssluiting of een pot met deksel

  • plakband en een stift

  1. Teken een onzichtbaar spook

    Druk hard met het witte waskrijt: een spook, een vleermuis, een spinnenweb. Je ziet het bijna niet.

  2. Schilder de nacht

    Strijk waterige donkere verf over de hele bladzijde. Het spook verschijnt, want de was duwt de verf weg.

  3. Zet de schimmelproef klaar

    Sprenkel een paar druppels water op het brood, stop het in het zakje en sluit het. Plak het dicht met plakband.

  4. Schrijf erop

    Zet de datum op het plakband. Leg het zakje op een warme plek, buiten bereik van kleine kinderen.

  5. Kijk elke dag

    Kijk door het zakje, maak het niet open. Teken wat je ziet: kleur, pluis, waar het begon.

  6. Gooi het dicht weg

    Na een week gooit een volwassene het gesloten zakje ongeopend in de prullenbak.
Geschilderde illustratie: de schilder strijkt blauwe waterverf over papier, en er komen een witte waskrijtvis en belletjes tevoorschijn.

Waarom het werkt

Voor kinderen: Was en water mengen niet, dus de verf glijdt van het waskrijt af. Schimmel is een piepklein levend ding dat groeit uit sporen die door de lucht zweven. Het houdt van vochtig eten en warmte.

Voor volwassenen: Waskrijt is waterafstotend en vult de vezels van het papier, dus een waterige laag kan daar niet intrekken (wasresist, in de klas bekend als wasco en ecoline). Schimmelsporen zitten overal in de lucht; op vochtig, suikerrijk of zetmeelrijk eten ontkiemen ze en groeien er draden (hyfen), en de gekleurde plekken zijn de delen die sporen maken. Zout en uitdrogen remmen schimmel, omdat ze het water wegnemen dat hij nodig heeft. Citroenschrift wordt bruin door warmte, omdat de suikers en zuren erin bij een lagere temperatuur verkolen dan het papier.

Eerst voorspellen

Nat of droog?

Stop een droog en een vochtig sneetje in twee zakjes. Welke schimmelt het eerst?

Zout

Zout in de app de helft van het eten voordat je 3 dagen wacht. Wat verandert er?

Gekleurd waskrijt

Houdt geel waskrijt de verf net zo goed tegen als wit?

Voor leerkrachten

Het schimmelproefje past bij levende natuur, bederf en micro-organismen binnen natuur en techniek (in Vlaanderen: wereldoriëntatie, wetenschap en techniek). Met 3 dagen wachten in de app ziet de klas het resultaat al in één les op het digibord, voordat de echte zakjes iets hebben gekweekt.

Voor leerkrachten

Wat zijn makkelijke halloweenproefjes voor kinderen?

Een spook van wit waskrijt dat onder donkere verf verschijnt, een schimmelproefje in een dicht zakje, en geheimschrift met citroensap dat een volwassene met een warm strijkijzer zichtbaar maakt.

Hoe lang duurt het voordat brood gaat schimmelen?

Meestal een paar dagen tot een week op een warme plek, sneller als het brood vochtig is. In de app laat 3 dagen wachten het meteen zien.

Is schimmel gevaarlijk?

Sommige schimmels kunnen mensen ziek maken, vooral mensen met astma of allergieën. Houd het dicht, ruik er niet aan, eet het nooit, en gooi het gesloten weg.

Kan ik thuis olifantentandpasta maken?

Alleen de huishoudversie, met 3% waterstofperoxide en gist, gedaan door een volwassene met een veiligheidsbril. Op onze pagina over olifantentandpasta staat hoe.

Meer griezelwetenschap

Kweek wat schimmel, op het scherm

Speel in je browserAlle seizoenen